Kua kite mai i ngā tatauranga i roto i ngā pūrongo me ngā rangahau, te noho pōharatanga o te iwi Māori i roto ō Aotearoa. He nui noa ngā āhutanga ka pēnei ai.

Kō tētahi o ngā take nui ko te kūwaretanga o te marea ki ngā mātauranga ahu moni. E ai ki te rautaki kāwana He Kai Kei Aku Ringa, ko te mātau ahu moni me te penapena pūtea tētahi o nga wāhanga matua kia whakarewa ake i te ōhanga Māori.

Ahakoa te hīranga o tēnei puna mātauranga, kāore te nuinga o ngā kura i te whakaako ki ngā tamariki i te mātauranga ahu moni. Mēnā kei te hiahia tātou ki te whakatipu tamariki kia tū rangatira ai, mē matua hāngai tātou ki ngā akoranga ahu moni.

Koinei te ataahua o te taputapu nei a Pēke Kā (Banqer). Kua kite mai i te tokoiti o ngā rauemi mātau ahu moni, nā, kua waihanga i tētahi taputapu ngāwari te whai, ngāwari te whakaako i ngā āhuatanga whānui o te mātauranga ahu moni.

Mā te whakamāori i te papa Banqer (Pēke Kā), kua huakina whānuitia te kuaha o tēnei rauemi ki ngā kura reo Māori huri noa o motu. He taonga nui tēnei mō a tātou tamariki mokopuna. Ka tāea e rātou te ako i ngā kaupapa hōhonu o te ahu moni i roto i tō tātou reo rangatira. Mīharo mārika!

Me te rahi anō o ngā akoranga kei roto. Mā Pēke Kā ka tūtaki ngā tauira ki te whiwhi me te whakapau moni, ki te penapena pūtea, te itareti, ki a Poua He Oranga, ki te utu tāke, ki te hoko whare, te mahi inihua.

Hika, he nui ngā pakeke kāore anō kia mātau ai i enei kaupapa. Mā te whakatōkia i te mātau ahu moni ki ngā tamariki i a rātou e kura ana, ka hoki ki ō rātou kainga me te kōrero moni ki ō rātou mātua, ō rātou whānau. He rautaki nui tēnei kia whakarewahia i ngā kōrero ahu moni i roto i ngā kainga. Mā te kōrero ka tipu te whakaaro, mā te whakaaro ka tipu te whanonga, mā te whanonga ka tipu te āheinga, nā ka puawai te oranga.

Ko tētahi atu o ngā whāinga matua, ka whakaohooho i ngā tamariki ki te wāriu o te moni. Kāore te tokomaha e mōhio he aha nei tōna āhua. He pōhēhē noa rātou ka tuku noa i te kāri utu, ka whiwhi noa ai i tā te ngākau e hiahia ana. Mā Pēke Kā ka akona e rātou he utu tō ngā mea katoa, ko te mahi nui, he whakaraupapa he aha me hoko i te tuatahi. Ka aro rātou ki ngā mea mē hoko, mē ngā mea he hiahia noa.

He rangatiratanga kei roto i te whakamātau moni. Mēnā ka whakatō i ngā kākano i te wā taitamariki, ka pakeke hāere, ka āhei te whakamahi moni, te penapena pūtea, te hoko whāre. Ka āhei te kite, he kai kei aku ringa. Koinei te ara whakamana tangata, whakamana whānau, whakamana iwi.